جارالله زمخشری؛ مفسر برجستهٔ قرآن و پیشوای علوم بلاغت و ادب عربی

در بخشی از این کتاب میخوانیم:

این کتاب که در مجموعهٔ «آفرینندگان فرهنگ و تمدن اسلام و بوم ایران» (ولایتی) به قلم دکتر علی‌اکبر ولایتی نگاشته شده، با زبانی شیوا و مستند به بررسی ابعاد گوناگون شخصیت جارالله زمخشری می‌پردازد . زمخشری در سال ۴۶۷ هجری قمری در روستای زمخشر خوارزم (در ترکمنستان امروزی) دیده به جهان گشود و از کودکی به علم‌آموزی روی آورد . او در سفرهای علمی خود به بخارا، اصفهان، بغداد و سرانجام مکه، از محضر استادان بزرگی بهره برد و چنان در علوم گوناگون تبحر یافت که او را «فخر خوارزم» خواندند . اقامت چندسالهٔ او در جوار مسجدالحرام سبب شد تا به «جارالله» (همسایهٔ خدا) ملقب گردد . کتاب حاضر ضمن مرور زندگی پرفایدهٔ این دانشمند بزرگ، به معرفی مهم‌ترین اثر او یعنی تفسیر «الکشّاف» می‌پردازد که از کهن‌ترین و جامع‌ترین تفاسیر قرآن و مشحون از نکات بدیع بلاغی و ادبی است .
مشخصات کتاب :نویسنده: علی‌اکبر ولایتیناشر: انتشارات امیرکبیر (کتاب‌های جیبی)تعداد صفحات: ۱۲۸ صفحهقطع: جیبینوع جلد: شومیزشابک: 978-964-303-572-3
ساختار و محتوای کتاب:کتاب «جارالله زمخشری» در این مجموعه، با بهره‌گیری از منابع تاریخی معتبر، به بازشناسی زندگی و آثار این دانشمند بزرگ می‌پردازد. محتوای کتاب شامل بخش‌های زیر است:شرح احوال و زندگی‌نامه: معرفی زمخشری از تولد در زمخشر خوارزم، دوران کودکی و حادثهٔ قطع پا (به سبب سرمازدگی یا افتادن از مرکب)، سفرهای علمی پرماجرا به بخارا، اصفهان، بغداد و حجاز، و سرانجام اقامت در مکه و دریافت لقب «جارالله» .جایگاه علمی و مذهبی: مروری بر مقام والای زمخشری در علوم گوناگون از جمله تفسیر، حدیث، نحو، لغت، معانی، بیان، بدیع و فقه. اشاره به گرایش کلامی او (اعتزال) و تأثیر آن بر آثارش، به ویژه تفسیر کشاف .آثار و تألیفات: معرفی مهم‌ترین آثار زمخشری که افزون بر ۵۰ کتاب و رساله را شامل می‌شود . از جمله:تفسیر کشاف (الکشّاف عن حقائق غوامض التنزیل): مهم‌ترین و مشهورترین اثر او که از کهن‌ترین و جامع‌ترین تفاسیر قرآن و مشحون از نکات بدیع بلاغی و ادبی است و به عنوان یکی از تفاسیر متقن در مجامع علمی شیعه و سنی مورد توجه بوده است .اساس البلاغه: فرهنگ لغات عربی با رویکرد بلاغی.اطواق الذهب (گردنبندهای زرین): کتابی در اخلاقیات.المفصل فی النحو: کتابی ارزشمند در علم نحو.مقدمه الادب: کتابی برای آموزش زبان عربی به فارسی‌زبانان که به سلطان آتسیز خوارزمشاه تقدیم شد .ربیع الابرار و نصوص الاخبار: دائرةالمعارفی در موضوعات گوناگون.شاگردان: اشاره به شاگردان برجسته‌ای که در محضر زمخشری پرورش یافتند و هر یک از ادیبان و دانشمندان نامدار روزگار خود شدند.اهمیت کتاب:دریچه‌ای به جهان تفسیر و ادب عربی: این کتاب فرصتی است برای آشنایی با مفسری که تفسیرش قرن‌هاست منبع اصلی پژوهش‌های قرآنی و ادبی در جهان اسلام است و او را به عنوان یکی از بزرگترین مفسران ادبی‌بلاغی قرآن معرفی می‌کند .منبعی معتبر و در عین حال ساده: اثری مستند به قلم یکی از پژوهشگران معاصر که با زبانی روان برای مخاطب عام، به‌ویژه جوانان و نوجوانان، نگاشته شده است.معرفی میراث ماندگار: شناخت زمخشری، شناخت بخش مهمی از تاریخ تفسیر، ادب و فرهنگ ایران اسلامی است و این کتاب به خوبی از عهدهٔ این معرفی برمی‌آید.
کلام آخر:اگر به دنبال کتابی مختصر، مفید و معتبر برای آشنایی با جارالله زمخشری، این مفسر برجسته و ادیب فرزانهٔ ایرانی هستید، کتاب «جارالله زمخشری» از مجموعهٔ «ولایتی» انتشارات امیرکبیر انتخابی ارزشمند است. این کتاب شما را به سفری در دنیای پرفیض تفسیر قرآن و علوم بلاغت و ادب عربی می‌برد و با زندگی و آثار دانشمندی آشنا می‌سازد که قرن‌هاست تفسیرش چراغ راه پژوهشگران قرآنی در سراسر جهان اسلام است.